SCHEMA STRUCTURED DATA UYGULAMAK DOĞRULAMAK
Google'da bir tarif aratırsanız sonuçların üzerinde "30 dakika hazırlık", "4.7 yıldız" ve görsel önizleme görürsünüz. Bir ürün aratırsanız fiyat, stok durumu ve yıldız puanı yer alır. Bir SSS sayfasında soruların aşağıya doğru açılır kapanır karelerini görürsünüz. Bu zenginleştirilmiş gösterimler "rich result" denir; Google'a sayfayı anlamlandırmak için yapılan structured data (yapılandırılmış veri) sayesinde mümkün olur.
Schema.org Google, Microsoft, Yahoo ve Yandex tarafından 2011'de oluşturulan bir standart. Web sayfalarında "bu bir makale, bu bir ürün, bu bir SSS" gibi bilgileri makine tarafından okunabilir formatta belirtir; bu işaretlemenin nasıl yorumlandığı Google arama dokümantasyonunda ayrıntılı açıklanır. Doğru schema kullanan sayfalar rich result kazanır; tıklama oranı yüzde 30-50 artar.
Schema işinin dört durağı var: kavramın kendisi (arama motoruna içeriği 'tarif etmek'), Google'ın tercih ettiği JSON-LD formatı, sitenize uyan tip seçimi ve yayın öncesi doğrulama araçları. Dördüncü durak en sık atlananıdır — ve zengin sonuç kazanımlarının çoğu tam orada kaybedilir.
Schema nedir?
Schema.org tarafından tanımlanan bir kelime dağarcığı (vocabulary). Bir sayfaya schema eklemek demek; o sayfada "bu bir makaledir; başlığı X, yazarı Y, yayın tarihi Z" gibi bilgileri makine tarafından anlaşılır formatta belirtmek.
Google bu bilgileri görüp:
- Arama sonuçlarında zengin gösterim (rich result) yapar
- Sayfanın amacını daha doğru anlar
- Bilgi paneli (knowledge panel) için veri kaynağı olarak kullanır
- Voice search yanıtları için içerik çeker
Schema formatları
Üç format vardır. Google üçünü de okur ama JSON-LD'yi öneriyor.
1. JSON-LD (önerilen)
Sayfanın <head> veya <body> içine eklenen ayrı script bloğu. HTML'i kirletmeden çalışır.
<script type="application/ld+json">
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": "Article",
"headline": "Schema nedir?",
"datePublished": "2026-05-12",
"author": {
"@type": "Person",
"name": "Ali Demir"
}
}
</script>2. Microdata
HTML etiketlerinin içine eklenen attribute'lar. Daha eski yöntem; modern projelerde tercih edilmiyor.
<article itemscope itemtype="https://schema.org/Article">
<h1 itemprop="headline">Schema nedir?</h1>
<time itemprop="datePublished" datetime="2026-05-12">
12 Mayıs 2026
</time>
</article>3. RDFa
Microdata benzeri ama farklı attribute syntax'i. Nadiren kullanılır.
En sık kullanılan schema tipleri
1. Article (blog yazısı, haber)
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": "BlogPosting",
"headline": "SEO Rehberi",
"image": "https://siteniz.com/gorseller/seo.webp",
"datePublished": "2026-05-12",
"dateModified": "2026-05-15",
"author": {
"@type": "Person",
"name": "Ahmet Yılmaz"
},
"publisher": {
"@type": "Organization",
"name": "Marka Adı",
"logo": {
"@type": "ImageObject",
"url": "https://siteniz.com/logo.png"
}
}
}Rich result: tarih, yazar, görsel önizleme.
2. Product (ürün)
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": "Product",
"name": "Akıllı Saat Pro",
"image": "https://siteniz.com/saat.webp",
"description": "Su geçirmez akıllı saat",
"brand": {
"@type": "Brand",
"name": "Marka X"
},
"offers": {
"@type": "Offer",
"price": "1499.00",
"priceCurrency": "TRY",
"availability": "https://schema.org/InStock"
},
"aggregateRating": {
"@type": "AggregateRating",
"ratingValue": "4.7",
"reviewCount": "234"
}
}Rich result: fiyat, stok durumu, yıldız puanı, yorum sayısı.
3. FAQPage (SSS)
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": "FAQPage",
"mainEntity": [
{
"@type": "Question",
"name": "Schema nedir?",
"acceptedAnswer": {
"@type": "Answer",
"text": "Schema, sayfa anlamını Google'a iletmek için..."
}
},
{
"@type": "Question",
"name": "JSON-LD ne demek?",
"acceptedAnswer": {
"@type": "Answer",
"text": "JSON-LD, schema için tavsiye edilen..."
}
}
]
}Rich result: açılır kapanır soru-cevap blokları arama sonuçlarında.
4. BreadcrumbList (kırıntı)
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": "BreadcrumbList",
"itemListElement": [
{
"@type": "ListItem",
"position": 1,
"name": "Anasayfa",
"item": "https://siteniz.com/"
},
{
"@type": "ListItem",
"position": 2,
"name": "Blog",
"item": "https://siteniz.com/blog/"
},
{
"@type": "ListItem",
"position": 3,
"name": "SEO Rehberi"
}
]
}Rich result: URL altında kırıntı navigasyonu görünür.
5. Organization (kurum)
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": "Organization",
"name": "Marka Adı",
"url": "https://siteniz.com",
"logo": "https://siteniz.com/logo.png",
"contactPoint": {
"@type": "ContactPoint",
"telephone": "+90-212-000-0000",
"contactType": "Müşteri hizmetleri",
"areaServed": "TR"
},
"sameAs": [
"https://twitter.com/marka",
"https://facebook.com/marka",
"https://linkedin.com/company/marka"
]
}Rich result: Knowledge panel bilgileri.
6. LocalBusiness (yerel işletme)
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": "LocalBusiness",
"name": "Marka Restoran",
"image": "https://siteniz.com/restoran.webp",
"address": {
"@type": "PostalAddress",
"streetAddress": "Maslak Cd. 123",
"addressLocality": "Sarıyer",
"addressRegion": "İstanbul",
"postalCode": "34480",
"addressCountry": "TR"
},
"geo": {
"@type": "GeoCoordinates",
"latitude": "41.1",
"longitude": "29.0"
},
"openingHours": "Mo-Su 09:00-22:00",
"telephone": "+90-212-000-0000"
}Rich result: Google Maps entegrasyonu, çalışma saati, lokasyon.
7. Recipe (yemek tarifi)
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": "Recipe",
"name": "Mercimek Çorbası",
"image": "https://siteniz.com/corba.webp",
"prepTime": "PT15M",
"cookTime": "PT30M",
"recipeIngredient": [
"1 su bardağı mercimek",
"1 soğan",
"1 yemek kaşığı tereyağı"
],
"recipeInstructions": [
{
"@type": "HowToStep",
"text": "Soğanları doğrayın"
},
{
"@type": "HowToStep",
"text": "Tereyağında kavurun"
}
]
}Rich result: hazırlık süresi, yıldız puanı, kalori, görsel önizleme.
8. Course (kurs)
{
"@context": "https://schema.org",
"@type": "Course",
"name": "SEO Eğitimi",
"description": "Kapsamlı SEO öğretimi",
"provider": {
"@type": "Organization",
"name": "Marka Akademi",
"sameAs": "https://siteniz.com"
}
}
Schema doğrulama
1. Rich Results Test
Google'ın resmi aracı: search.google.com/test/rich-results. URL girersiniz veya kodu yapıştırırsınız; hangi rich result için uygun olduğunu söyler. Hatalı alanlar listelenir.
2. Schema Markup Validator
schema.org'un kendi validator'ı: validator.schema.org. Genel schema doğruluğunu kontrol eder; rich result kategorilerine bakmaz.
3. Search Console Enhancements
Search Console > Enhancements > Products / FAQ / Breadcrumbs gibi raporlar. Sitenizde tespit edilen schema'ları gösterir; hata varsa belirtir.
Yaygın schema hataları
- Zorunlu alanları doldurmamak. Her schema tipinde "required" alanlar vardır; eksik olursa rich result çıkmaz
- Tarih formatı yanlış. ISO 8601 (YYYY-MM-DD) formatında olmalı
- Görsel URL'i göreceli. Mutlak URL kullanılmalı (https:// ile başlayan)
- Sayfada görünmeyen içerik schema'da. Schema'da gösterilen bilgi sayfada da görünür olmalı; aksi durumda manuel ceza riski
- FAQ schema'sı yanlış kullanım. Sayfa zaten SSS değilse FAQ schema eklemek yanıltıcı; ceza
- Birden fazla aynı tip schema. Tek sayfada iki Article schema kafa karıştırıcı
- Test yapmadan canlıya almak. Rich Results Test'te doğrulanmalı
Schema sayfanın neresine eklenmeli?
JSON-LD blok için en yaygın yer <head> içinde, <title>'ın altında. <body> içinde de çalışır; Google fark etmez.
WordPress'te otomatik schema:
- Yoast SEO: Article, Organization, BreadcrumbList otomatik. Premium versiyonda Product ve FAQ.
- Rank Math: Daha geniş schema desteği; ücretsiz versiyonda bile çok tip.
- SEOPress: Schema-focused alternatif.
- Schema Pro: Sadece schema için özelleşmiş eklenti.
Çoklu schema
Bir sayfada birden fazla schema olabilir. Örnek: blog yazısı sayfası hem Article schema'sı içerir hem BreadcrumbList schema'sı; e-ticaret ürün sayfası Product + AggregateRating + Review schemas içerebilir.
Birden fazla schema'yı tek <script> bloğunda dizi olarak veya ayrı bloklar olarak eklemek mümkün:
<script type="application/ld+json">
[
{ "@type": "Article", "..." },
{ "@type": "BreadcrumbList", "..." }
]
</script>veya:
<script type="application/ld+json">
{ "@type": "Article", "..." }
</script>
<script type="application/ld+json">
{ "@type": "BreadcrumbList", "..." }
</script>İkisi de geçerli.
Rich result kategorileri
Google'ın 2026 itibarıyla destekleyen başlıca rich result tipleri:
- Article (haber, blog)
- Breadcrumbs (kırıntı navigasyon)
- Carousel (içerik karuseli)
- Course (eğitim kursu)
- Dataset (veri seti)
- Educational Q&A (eğitim soru-cevap)
- Employer Aggregate Rating (işveren puanlama)
- Event (etkinlik)
- FAQ (sık sorulan sorular)
- Fact Check (gerçeklik kontrolü)
- How-To (nasıl yapılır)
- Image License (görsel lisans)
- Job Posting (iş ilanı)
- Local Business (yerel işletme)
- Logo
- Math Solver (matematik çözücü)
- Movie (film)
- Practice Problem (alıştırma)
- Product (ürün)
- Profile Page (profil sayfası)
- Q&A (soru-cevap)
- Recipe (tarif)
- Review Snippet (yorum)
- Sitelinks Search Box (arama kutusu)
- Software App (yazılım)
- Speakable (sesli okuma)
- Subscription and Paywalled Content
- Vehicle Listing
- Video
Schema'nın SEO etkisi
Schema doğrudan sıralama faktörü değildir. Ama dolaylı etki büyüktür:
- Rich result tıklama oranını artırır. Yüksek CTR sıralamayı dolaylı yükseltir
- Google sayfa amacını daha iyi anlar. Doğru kategorilemede yardım
- Voice search için içerik çekme. Sesli aramalarda öne çıkma
- Knowledge panel için veri kaynağı. Marka aramalarında zenginleştirilmiş gösterim
"Schema ekledim sıralamam yükselmedi" yaygın şikayet. Doğrudan yükselmez; ama tıklama artışı ile dolaylı yükselir. Etki 2-4 hafta içinde görünür hale gelir.
Sonraki Aşamalar
Schema teknik SEO'nun modern alanlarından biridir; düzenli güncelleme gerektirir. Disiplini pekiştirerek ilerlemek için SEO öğrenme kaynağı olarak yapısal veri ve rich result konularını birlikte ele alan programlar tercih edilebilir.
Önemli Noktalar
Schema structured data; Google'a sayfanın anlamını net iletmek için kullanılan JSON-LD kodudur. En sık kullanılan tipler Article, Product, FAQPage, BreadcrumbList, Organization, LocalBusiness, Recipe ve Course. Her tip kendi rich result kategorisini kazanır; tıklama oranı yüzde 30-50 artabilir. Doğru kullanım için Rich Results Test ile doğrulama şart; sayfada görünmeyen bilgileri schema'ya eklemek manuel ceza riski yaratır. Schema doğrudan sıralama faktörü değil ama CTR üzerinden dolaylı önemli etki sağlar.
